WKB Yaklaşımı: Kuantlama ve Tünelleme
Potansiyel, dalga boyuna göre yavaş değişiyorsa ($|d\lambda/dx| \ll 1$) Schrödinger denkleminin yaklaşık çözümü klasik momentum $p(x) = \sqrt{2m(E-V(x))}$ ile yazılır. Klasik izinli bölgede $$\psi(x) \approx \frac{C}{\sqrt{p(x)}}\cos\!\left(\frac1\hbar\int_{x_1}^{x} p\,dx' - \frac{\pi}{4}\right),$$ yasak bölgede ise $\psi \approx \frac{C'}{\sqrt{|p|}}\exp\!\left(-\frac1\hbar\int |p|\,dx\right)$ olur. $-\pi/4$ fazı, dönüm noktalarındaki bağlantı formüllerinden gelir (Airy fonksiyonu ile eşleme).
Her iki dönüm noktasında yumuşak duvar varsa kuantlama koşulu $$\int_{x_1}^{x_2} p(x)\,dx = \left(n+\tfrac12\right)\pi\hbar,\qquad n = 0,1,2,\dots$$ olur. Bir engelden tünelleme olasılığı ise $T \approx e^{-2\gamma}$, $\gamma = \frac1\hbar\int_{x_1}^{x_2}\sqrt{2m(V-E)}\,dx$ ile verilir.
Birimler: $\hbar = m = 1$. "Tam" sonuçlar: kuantlamada ızgara üzerinde sonlu fark özdeğer çözümü, tünellemede ince parçalı-sabit potansiyelde transfer matrisi.
WKB nerede bozulur?
Dönüm noktalarında $p \to 0$ olduğundan $1/\sqrt{p}$ ıraksar; WKB dalga fonksiyonu orada geçersizdir (grafikte gri bantlar). Düşük $n$ için dalga boyu potansiyelin değişim ölçeğiyle karşılaştırılabilir olduğundan hata büyüktür; $n$ arttıkça yaklaşım iyileşir (karşılık gelme ilkesi). Harmonik salınıcı ve Morse potansiyeli için kuantlama koşulu tesadüfen tam sonucu verir.
Parametreler
Hesaplama
Bunu dene
1. Harmonik potansiyeli seçin. WKB enerjilerinin tam sonuçtan farkı nedir? Neden?
Açıklama
2. Lineer potansiyel $V = |x|$ için $n = 0$ ve $n = 8$'deki bağıl hataları karşılaştırın.
Açıklama
3. Tünelleme modunda dikdörtgen engel, $V_0 = 10$, $w = 2$, $E/V_0 = 0.5$ seçin. $e^{-2\gamma}$ ile tam $T$ arasında kaç kat fark var?